Messing model van twee gekoppelde schamelwagens SS / NS Art. M-155 (niet meer leverbaar)
Messing model van twee platte (bielzen)wagens          SS / NS Art. M-155 (niet meer leverbaar)


Foto: Staatsspoor uitvoering als set gekoppelde schamelwagens


Foto: NS uitvoering als set gekoppelde schamelwagens

Het voorbeeld, geschiedenis en gegevens.

Oorspronkelijk waren al deze wagens als schamelwagen gebouwd met een houten schamel. Al vrij snel werd deze schamel door een ijzeren exemplaar vervangen. Een aantal wagens is later tot platte wagen verbouwd en weer later tot bielzenwagen. Zie Schamelwagens of Platte- / bielzenwagens voor meer informatie over de nummers en uitvoeringen.

Belading:
De platte wagens werden o.a. gebruikt voor het vervoer van rijtuigen, grote kisten, bovenbouwmaterialen zoals wisselstellers, puntstukken etc., kortom van alles dat niet snel kon schuiven of omvallen (daarvoor werden open wagens met schotten gebruikt).
De schamelwagens werden beladen met spoorstaven, houten boomstammen, seinpalen, lantaarnpalen, bielshouten voor wissels etc.
De bielzenwagen werden natuurlijk met bielzen beladen. Deze kit is alleen geschikt voor bielzenwagens met dwars belading. Over de kopwanden werden daartoe tussen vier rongen kettingen gespannen om schuiven tegen te gaan.

Wijzigingen:
Aangebrachte wijzigingen in de loop der tijd op al deze wagen:
- Begin jaren twintig werden rangeerders opstaptrede en handgreep aangebracht.
- Begin 1900 werden de oude vaasmodel buffers door rechte buffers vervangen.

Het model

Deze bouwset bevat de mogelijkheid om diverse wagenseries te bouwen. De wagens worden gebouwd in uitvoering naar keuze en bij de bouwsets worden transfers naar uw gekozen uitvoering transfers bijgeleverd.
De bouwset bevat het etswerk voor twee complete wagens, naar keuze gecompenseerd uit te voeren. Voorzien van NEM kortkoppeling schachten, RP 25 wielen, messing lagers, kunststof bufferhulzen en aspotten met veerpakketten, stalen buffers, draad en opschriften. De bouwbeschrijving bevat naast isometrische tekeningen ook aanzichten met de verschillende varianten erop en de plaatsing van de opschriften.

Voorbeeld van de tekeningen zoals geleverd bij onze messing bouwsets:

Schamelwagens


Afgebeeld: NS gekoppelde wagens rond 1930 (variant 2)
Opm: tekening behoort zonder zijrongen te zijn als hieronder)

 
Afgebeeld: SS gekoppelde wagens rond 1915 (variant 2)
Opm: tekening behoort met zijrongen te zijn als hierboven)

M-155 p1 (NS )en P2 (SS) schamelwagenset:
Te bouwen in twee varianten, met koppelbomen tussen de wagens of als twee losse wagens met losse koppelingen. Voor beide varianten worden opschriften bijgeleverd.

Variant 1: 2x 10 tons schamelwagens type HM
Dit waren losse wagens die eventueel doorgekoppeld konden worden tot b.v. een set van 3 stuks. Ook werden ze wel gecombineerd met andere series schamelwagens. 
Deze serie was oorspronkelijk voorzien van een schamel met twee af te nemen rongen (hierdoor eenvoudiger te beladen). Tussen deze rongen was een ketting aangebracht.
Serie: SS 5000-'23, 5046-'65, 5067-'92, 5094-5102 (NS 90501-'36)
Bouwjaren 1863-1866 door Damlust te Utrecht.

Variant 2: 2x 10 tons schamelwagens type HM, reden als set van twee met koppelbomen.
Beide wagens hadden bij de SS hetzelfde nummer echter met het achtervoegsel a of b. Bij de NS kregen ze elk een apart nummer. 
Door middel van 3 verschillende lengtes van tussenbomen konden ze met elkaar op afstand gekoppeld worden. 
Het was echter ook mogelijk om ze enkel te koppelen door middel van een set losse schroefkoppelingen die in een van de bakken voor de verlengbomen lagen. Deze wagens waren oorspronkelijk voorzien van 4 zijrongen met twee kettingen ertussen die o.a. als een extra beveiliging diende bij het vervoer van lange voorwerpen. Deze rongen werden vanaf ongeveer 1915 afgenomen. 
Serie: SS 5200a/b - 5215a/b (na 1921 NS 90026-90057)
Bouwjaar 1871 door werkplaats Tilburg (NS 90026-37) en 1874 door Werkspoor (NS 90038-57).

Platte- en bielzenwagens



Afgebeeld: NS bielzenwagens rond 1927 (variant 2) 


Afgebeeld: SS platte wagen (links, variant 1) en bielzen wagen (rechts, variant 2)

M-155 p3 (NS )en P4 (SS) platte / bielzenwagenset:
Deze zijn te bouwen als set van twee platte wagens of als twee bielzenwagens, voor beide varianten zijn transfers bijgeleverd..

Variant 1: 10 tons platte wagens van de Staatsspoorwegen:
Serie: Enkele serie: SS 5000-'23, 5046-'65, 5067-'92, 5094-5102 (later NS 90501-90536)
Bouwjaren 1863-1866 door Damlust te Utrecht. 

Variant 2: 10 tons bielzenwagens type HMD van de SS (na 1921 NS)
Een deel van deze serie wagens is rond 1915 ingericht voor het vervoer van dwarsliggers. Hiertoe werd de schamel afgenomen en werden twee vaste kettingen aangebracht. Tegen de kopwand werden aan elke zijde twee rongen geplaatst net naast de buffers (aan de binnenzijde van de twee buffers, niet op de hoeken). De bielzen werden dwars op de wagen geladen. Midden jaren twintig zijn deze wagens bij de NS verbouwd door er zijwanden en neerslaande kopwanden op te maken zodat de bielzen voortaan in de lengte geladen konden worden. Dit vereenvoudigde ook het lossen aanzienlijk. 
Serie: SS HMD 5001, 03, 04, 10, 11, 13, 14, 16-18, 23, 46, 47, 49, 53-55, 57, 58, 60, 61, 63, 64, 67, 69, 73, 74, 76, 77, 79, 81, 82, 83, 85, 87, 90, 92, 97, 99, 5100, 02 (later NS GTD 910010-17).
Bouwjaren alle 1863-1866 door Damlust te Utrecht.